Shloka 11.43
पितासि लोकस्य चराचरस्य त्वमस्य पूज्यश्च गुरुर्गरीयान् । न त्वत्समोऽस्त्यभ्यधिकः कुतोऽन्यो लोकत्रयेऽप्यप्रतिमप्रभाव ॥११-४३॥
पदच्छेद
पिताpitāअसिasiलोकस्यlokasyaचराचरस्यcarācarasyaत्वम्tvamअस्यasyaपूज्यःpūjyaḥचcaगुरुःguruḥगरीयान्garīyānनnaत्वत्समःtvatsamaḥअस्तिastiअभ्यधिकःabhyadhikaḥकुतःkutaḥअन्यःanyaḥलोकत्रयेlokatrayeअपिapiअप्रतिमप्रभावapratimaprabhāva
अन्वय
त्वम् अस्य चराचरस्य लोकस्य पिता असि; पूज्यः च गरीयान् गुरुः [असि] । अप्रतिमप्रभाव, लोकत्रये अपि त्वत्समः न अस्ति; अन्यः अभ्यधिकः कुतः [स्यात्]?
हिन्दी अर्थ
आप चर और अचर जगत के पिता, पूजनीय और महान गुरु हैं। अनुपम प्रभाव वाले, तीनों लोकों में आपके समान कोई नहीं, तो आपसे बड़ा कौन होगा?
English meaning
You are the father of the moving and unmoving world, worthy of worship and its greatest teacher. Of unequalled majesty, you have no equal in the three worlds; how could anyone surpass you?
प्रसंग
क्षमा की प्रार्थना के बीच अर्जुन कृष्ण को जगत का पिता और श्रेष्ठ गुरु कहता है।
सरल व्याख्या
उसका संबोधन अब केवल मित्रता से आगे आदर और आश्रय का संबंध भी प्रकट करता है।
Context
Within his plea for forgiveness, Arjuna calls Krishna the world's father and greatest teacher.
Simple explanation
His address now expresses reverence and dependence as well as friendship.